Tamper là gì và chọn cỡ 51 hay 58mm cho đúng máy
Tamper là dụng cụ nhỏ nhất trong bộ đồ pha espresso nhưng lại quyết định nhiều nhất. Bài này giải thích nó làm gì, vì sao lực nén phải đều, và cách chọn đúng đường kính cho máy của bạn.
Tamper làm gì trong quy trình pha
Tamper dùng để nén chặt bột cà phê trong giỏ lọc của portafilter trước khi máy bơm nước qua. Mục tiêu là tạo một bánh cà phê phẳng và chặt đều, để nước gặp lực cản như nhau ở mọi điểm trên bề mặt.
Nếu bột chỗ chặt chỗ lỏng, nước sẽ dồn hết vào chỗ lỏng vì đó là đường ít cản nhất. Phần cà phê ở đó bị nước rửa qua quá nhiều lần nên ra vị đắng gắt, trong khi phần còn lại gần như chưa được chiết, để lại vị chua. Kết quả là một ly vừa chua vừa đắng mà không cân bằng.
Tamper không làm cà phê của bạn ngon hơn. Nó làm cho kết quả giống nhau ở mọi lần pha, và đó mới là thứ cho phép bạn tìm ra công thức đúng.
Vì sao lực nén phải đều
Lực nén thông dụng nằm quanh mức 30 lb, khoảng 13.6 kg. Nhưng con số tuyệt đối không quan trọng bằng việc bạn lặp lại được nó. Khi lực nén dao động mỗi lần, bạn không thể biết shot hôm nay khác hôm qua là do cỡ xay, do lượng bột, hay chỉ vì tay bạn hôm nay nén mạnh hơn.
- Tamper thường: hoàn toàn dựa vào cảm giác tay. Người pha lâu năm làm được, người mới thì rất khó đều.
- Tamper định lực: có lò xo bên trong, nén tới ngưỡng thì phát ra tiếng “tách”. Bạn dừng ở đó là xong, không cần đoán.
Nếu bạn mới bắt đầu và muốn loại bớt một biến số ra khỏi phương trình, bản định lực đáng tiền hơn.
Chọn cỡ 51, 54 hay 58mm
Đường kính tamper phải khớp với đường kính lòng trong của giỏ lọc, và giỏ lọc thì phụ thuộc vào máy bạn đang dùng:
| Cỡ | Thường gặp ở |
|---|---|
| 58 mm | Chuẩn thương mại phổ biến nhất. Nhóm E61, Rancilio, La Marzocco và phần lớn máy bán chuyên. |
| 54 mm | Chủ yếu gặp ở dòng Breville gia đình như Barista Express và Barista Pro. |
| 51 mm | Máy gia đình phổ thông: De’Longhi, Donlim, Barsetto. |
Lưu ý về hàng BINCOO: dòng tamper của BINCOO hiện chỉ có hai cỡ 51mm và 58mm. Cỡ 54mm chỉ xuất hiện ở nhóm phụ kiện như đế nén, phễu hứng bột và thảm nén. Nếu máy của bạn dùng giỏ lọc 54mm, tamper BINCOO sẽ không vừa, và bạn nên nhắn hỏi trước thay vì đặt rồi phải đổi.
Cách đo chắc chắn nhất: tháo giỏ lọc ra khỏi portafilter, đo đường kính lòng trong bằng thước kẹp, rồi trừ đi khoảng 0.5mm. Con số đó là cỡ tamper bạn cần. Không có thước kẹp thì nhắn tên và đời máy cho Bincoo qua trang Liên hệ.